70 Soruda Roman Hakları

Abstract

Romanlar dünyanın neresinde olurlarsa olsunlar ayrımcılığa uğramaktadırlar. Romanların uğradıkları insan hakları ihlalleri, ülkeden ülkeye belki rakamsal bir değişiklik göstermektedir; ama içerik açısından bakıldığında ülkeler arasında büyük değişiklikler görülmemektedir. Avrupa ülkelerinde Roman çocuklar, Roman olmayan çocukların yararlandıkları eğitim olanaklarından faydalanamamakta, gelişim sorunu yaşayan çocukların gittikleri okullara gidebilmektedirler. ABD'de medya bir yandan Romanları çocuklarını okula göndermemekle suçlamakta ama diğer yandan Roman aileleri çocuklarını okula gönderdiklerinde ayrımcılığa maruz kalacakları yönünde kaygı duymaktadırlar. Pek çok ülkede Romanlar potansiyel suçlu muamelesi görmektedirler. Romanlar işe alınmamakta, toplumsal düzeyde yaratılan ciddi ön yargıların kurbanları olmakta ve hatta zaman zaman ölümle sonuçlanan ırkçı saldırılara maruz kalmaktadırlar. Bu kadar ciddi insan hakları ihlalleriyle karşılaşan bir grubun haklarının korunması için özel bir vurgu gerekmektedir. Romanların haklarının ilerletilmesi bakımından genel insan hakları yaklaşımı yetersiz kalmakta, bu grubun yaşadığı spesifik sorunları somut bir şekilde ele alacak bir yaklaşım gerekmektedir. "Roman hakları" ibaresi, yukarıda kısaca ifade etmeye çalıştığımız yaklaşım sonucunda, tüm dünyada kabul görmüştür. Elinizdeki çalışma, bir süredir Roman hakları alanında çalışmalar yürüten İnsan Hakları Gündemi Derneği’nin, meseleye bakışını ortaya koymaktadır.