(İnsan Hakları Gündemi Derneği, 2013)
Kurşun, Günal; Cengiz, Orhan Kemal
Romanlar dünyanın neresinde olurlarsa olsunlar ayrımcılığa
uğramaktadırlar. Romanların uğradıkları insan hakları ihlalleri, ülkeden
ülkeye belki rakamsal bir değişiklik göstermektedir; ama içerik açısından
bakıldığında ülkeler arasında büyük değişiklikler görülmemektedir.
Avrupa ülkelerinde Roman çocuklar, Roman olmayan çocukların
yararlandıkları eğitim olanaklarından faydalanamamakta, gelişim sorunu
yaşayan çocukların gittikleri okullara gidebilmektedirler. ABD'de medya
bir yandan Romanları çocuklarını okula göndermemekle suçlamakta ama
diğer yandan Roman aileleri çocuklarını okula gönderdiklerinde
ayrımcılığa maruz kalacakları yönünde kaygı duymaktadırlar. Pek çok
ülkede Romanlar potansiyel suçlu muamelesi görmektedirler. Romanlar
işe alınmamakta, toplumsal düzeyde yaratılan ciddi ön yargıların
kurbanları olmakta ve hatta zaman zaman ölümle sonuçlanan ırkçı
saldırılara maruz kalmaktadırlar.
Bu kadar ciddi insan hakları ihlalleriyle karşılaşan bir grubun haklarının
korunması için özel bir vurgu gerekmektedir. Romanların haklarının
ilerletilmesi bakımından genel insan hakları yaklaşımı yetersiz kalmakta,
bu grubun yaşadığı spesifik sorunları somut bir şekilde ele alacak bir
yaklaşım gerekmektedir. "Roman hakları" ibaresi, yukarıda kısaca ifade
etmeye çalıştığımız yaklaşım sonucunda, tüm dünyada kabul görmüştür.
Elinizdeki çalışma, bir süredir Roman hakları alanında çalışmalar yürüten
İnsan Hakları Gündemi Derneği’nin, meseleye bakışını ortaya
koymaktadır.